Dziecko, które zna swoje granice i szanuje cudze, łatwiej się dogaduje i rzadziej wchodzi w konflikty. Granice można ćwiczyć jak każdą inną umiejętność: na obrazku, w scence i w zwykłej zabawie. Poniżej proponujemy sposoby, które sprawdzają się w grupie i w domu.
| Granica | Przykład | Zdanie do ćwiczenia |
|---|---|---|
| Przestrzeń | ktoś siedzi za blisko, dotyka bez pytania | „Proszę, odsuń się trochę” |
| Rzeczy | ktoś bierze zeszyt, zabawkę, kredki | „To jest moje. Zapytaj, zanim weźmiesz” |
| Czas i uwaga | ktoś przerywa, gdy dziecko się skupia | „Teraz kończę. Porozmawiamy za chwilę” |
| Słowa | przezwiska, śmiech z kogoś | „Nie podoba mi się, jak to mówisz” |
| Ciało | uściski i dotyk, których dziecko nie chce | „Nie chcę. Mogę podać rękę” |
Każde dziecko dostaje kartkę z narysowanym kółkiem wokół siebie: to jego bańka, czyli przestrzeń, w której czuje się swobodnie. Rozmawiamy, kto może wejść do bańki, kogo prosimy o zgodę i co robimy, gdy ktoś jest zbyt blisko.
Potem dzieci chodzą po sali i zatrzymują się, gdy ktoś podejdzie za blisko. Ćwiczą zdanie „Proszę, odsuń się” i odpowiedź „Dobrze”. To prosta zabawa, która pozwala zobaczyć, że granice bywają różne u różnych osób.
Gdy dziecko czuje się zagrożone
Ćwiczenia z granic uczą codziennych sytuacji między rówieśnikami. Jeśli dziecko doświadcza przemocy lub czuje się zagrożone, dorośli powinni od razu zwrócić się do pedagoga, psychologa lub odpowiednich służb.
Zestawy mają obrazki, scenki do odegrania i zadanie dla rodzica. Każdy ma bezpłatną próbkę PDF.
Granice własne i cudze: mówienie „stop”, pytanie „czy mogę?” i szanowanie odpowiedzi „nie”.
Trzy style mówienia, proszenie o pomoc i odmawianie spokojnym, wyraźnym głosem.
Zauważanie innych, dzielenie się, dotrzymywanie słowa i przepraszanie jako podstawa koleżeństwa.
Odróżnianie wspólnego śmiechu od dokuczania i spokojna reakcja, a przy powtarzaniu się sytuacji rozmowa z dorosłym.
Odczytywanie intencji: szukanie wskazówek i zadanie pytania, zanim dziecko zareaguje na czyjeś zachowanie.
Na pierwsze spotkanie grupy: dzieci współtworzą pięć zasad i ćwiczą powrót do nich bez kar i upomnień.
Najprościej przez obrazek bańki wokół osoby. W bańce czujemy się dobrze, a o wejście do niej prosimy. Rozmowę zawsze łączymy z przykładem z życia dziecka.
Nie. Dziecko może podać rękę, pomachać albo powiedzieć „cześć”. Szanowanie jego „nie” w takich sytuacjach uczy, że jego ciało należy do niego.
Spokojnie nazwać, co się stało, i poprosić o naprawę: przeprosiny, oddanie rzeczy. Potem odegrać tę samą sytuację jeszcze raz, tym razem z pytaniem o zgodę.
Używamy Google Analytics, żeby wiedzieć, które strony są przydatne. Czy zgadzasz się na statystyczne pliki cookie?
