Trening umiejętności społecznychmateriały do zajęć TUS

Jak rozmawiać z dzieckiem o emocjach

Rozmowa o emocjach zaczyna się od uważnego słuchania, a nie od dobrych rad. Dziecko, które czuje się wysłuchane, łatwiej mówi o tym, co przeżywa. Podpowiadamy pytania, zdania wspierające i sposoby, które sprawdzają się u dzieci w różnym wieku.

  • pytania i zdania
  • dzieci 3–12 lat
  • karty emocji

Cztery kroki rozmowy

  1. Zauważ

    „Widzę, że coś się stało. Wyglądasz na smutnego”.

  2. Nazwij

    „Chyba jesteś zły, bo kolega ci zabrał klocki”. Dziecko może Cię poprawić, i to dobrze.

  3. Posłuchaj

    Nie przerywaj, nie oceniaj. Powtórz, co usłyszałeś.

  4. Zapytaj, czego dziecko potrzebuje

    „Co mogłoby ci teraz pomóc?”. Pomysły dziecka są najlepszym punktem wyjścia.

Zdania, które pomagają, i zdania, których unikać

ZamiastPowiedz
„Nie płacz, nic się nie stało”„Widzę, że to dla ciebie ważne. Jestem tu”
„Przesadzasz”„Rozumiem, że jest ci trudno”
„Nie ma się czego ba攄Boisz się. Co ci pomoże?”
„Jak możesz się tak złościć?”„Złość jest w porządku. Możesz mi powiedzieć, co się stało”
„Weź się w garść”„Chodź, usiądziemy i spróbujemy razem”

Rozmowa a wiek dziecka

WiekJak rozmawiać
3–4 latakrótkie zdania, obrazki, minki, pacynka
5–6 latnazywanie emocji, zabawa w role, książeczki
7–9 latrozmowa o przyczynach, skala emocji, ćwiczenia w parach
10–12 latdylematy, pytania otwarte, przykłady z życia rówieśników

Materiały do rozmowy o emocjach

Karty, ćwiczenia i listy do rodziców, które ułatwiają rozmowę.

5–10 lat · 21 stron

Rozpoznaję emocje: swoje i innych

Rozpoznawanie sześciu emocji po minie, postawie i sytuacji oraz zwyczaj pytania, zanim uznamy, co ktoś czuje.

Kroki umiejętności (4)
  1. Patrzę na twarz i ciało
  2. Sprawdzam, co się stało
  3. Nazywam uczucie. („Czuję…” albo „Może czujesz…?”)
  4. Pytam: „Czy dobrze myślę?”
Kup 12,90 zł Bezpłatna próbka PDF
Pełny opis w sklepie Nie każ mu liczyć!

5–10 lat · 22 strony

Sygnały z ciała

Interocepcja w praktyce: zauważanie sygnałów z ciała, łączenie ich z emocją lub potrzebą i mówienie o bólu.

Kroki umiejętności (5)
  1. Zatrzymuję się
  2. Sprawdzam ciało od głowy do stóp
  3. Mówię, co czuję w ciele
  4. Myślę: co to może znaczyć?
  5. Wybieram, co mi pomoże
Kup 12,90 zł Bezpłatna próbka PDF
Pełny opis w sklepie Nie każ mu liczyć!

Pytania i odpowiedzi

Co zrobić, gdy dziecko nie chce rozmawiać?

Nie naciskaj. Zaproponuj rysowanie, karty emocji albo rozmowę podczas wspólnego zajęcia, na przykład spaceru. Dzieci często łatwiej mówią, gdy nie siedzą twarzą w twarz.

Czy mówić dziecku o własnych emocjach?

Tak. To dobry wzór. Prosto i krótko: „Jestem zmęczony i dlatego mówię ciszej”.

Jak rozmawiać z dzieckiem, które nie nazywa emocji?

Zacznij od ciała: „Gdzie czujesz to w brzuchu, w rękach?”. Karty z obrazkami też pomagają.

Zobacz też